Change, self-improvement

Zmiana, etapy zmiany oraz przeszkody i strach w osiąganiu tego czego pragniemy.

Każdy z nas ma coś w swoim życiu co chciałby zmienić, praca, miejsce zamieszkania, nawyki. Czasem nawet chcemy żeby inni zmieniali coś w swoim życiu dla nas. Zmiana jest stała częścią naszego życia i rozwoju. Jednak niesie ze sobą uczucie strachu przed tym co nowe i nieznane. Obawiamy się czy na pewno będzie lepiej, czy się nam uda, czy podołamy nowym wyzwaniom. I tak czasem coś czego na prawdę pragniemy jest odkładane na później, na lepszy moment latami. Czasem do chwili, aż to co chcemy zmienić staje się absolutnie nieznośne. Jednak są wokół nas ludzie którzy wprowadzają zmiany pomimo strachu. Jak to się dzieje?

Mi bardzo pomaga świadomość etapów zmiany. Mimo tego że może dotyczyć przeróżnych rzeczy w życiu, zmiana ma swój niezmienny cykl stawania się rzeczywistością i uświadomienie sobie gdzie jesteśmy pomaga trochę odpuścić, zaakceptować proces i dzięki temu iść dalej.

6 etapów zmiany :

  • Wstępna kontemplacja –  Teoretyczne myślenie, że coś mogłoby się zdarzyć, jeszcze bez intencji zmiany, ale zauważenie już że coś nam doskwiera, że coś może nie jest tak jak powinno być. Jakaś część naszego życia ma wady i zaczynamy po cichu, ale jeszcze jednocześnie zaprzeczając i niedowierzając myśleć, że coś mogłoby być inaczej. Istnieją duże szanse, że chociaż w jednym obszarze życia jesteś właśnie na tym etapie.
  • Kontemplacja – Moment, kiedy to co jest zaczyna nam doskwierać intensywniej, i zaczynamy mieć potrzebę żeby pozbyć się uczucia dyskomfortu. Ten etap to gdy wiemy jaki jest kierunek, nawet już wiemy co przydałoby się zrobić ale nie jesteśmy gotowi zacząć robić. Przykładowo dla osób samodzielnie decydujących się na rzucenie palenia ten etap średnio trwa około 2 lat. Etap świadomość i powtarzania sobie, że zmienię coś kiedyś. Na tym etapie też pożywkę mają wszystkie nasze lęki, wgrane przekonania że się nie uda, że to takie trudne, że to nie dla mnie. Skupiamy się na problemie, na tym co jest, co było i ile trwa; generalnie patrzymy z perspektywy przeszłości zamiast teraźniejszości i przyszłości. Jeśli jesteś ze swoja zmianą na tym etapie, spróbuj rozprawić się z tym co Cię powstrzymuje, czy to strach, a jeśli tak to skąd on jest. I pomyśl co się stanie jeśli zaryzykujesz zmianę pomimo strachu a co się stanie jeśli zostaniesz tu gdzie jesteś.
  • Przygotowanie – Etap planowania zmiany, zazwyczaj w ciągu najbliższych miesięcy czy tygodni. Początek patrzenia w przyszłość, wyznaczania czasu kiedy wprowadzimy zmianę, np. Rzucę palenie po wakacjach. Obserwacja i analiza czynników zewnętrznych, czyli co jest nam potrzebne żeby zacząć działać, np przy zmianie pracy, sprawdzenie stanu oszczędności albo przeglądanie ogłoszeń, jeszcze bez działania, ale już badanie gruntu i sprawdzanie co jest możliwe. Nastawienie na rozwiązania, czasem też tutaj jest miejsce na uporanie się z przekonaniami które nas powstrzymywały przed zmianą.
  • Działanie – Realne wprowadzenie zmiany, zaprzestanie palenia czy złożenie wymówienia. Tutaj często po raz pierwszy zmiana konfrontuje się z naszym otoczeniem, to co działo się w naszej głowie, teraz się materializuje. W tym etapie jesteśmy gotowi na konfrontacje z ludźmi z naszego otoczenia i rzeczywistością, ktoś zauważy że nie palimy, zaczyna się nie tylko działanie, ale mówienie o nim głośno. Często trzeba wygenerować dodatkowe siły na nasze ludzkie obawy typu, a co inni powiedzą. Np No jak to tak rzucać dobra pracę. Gotowość, działanie, nastawienie na teraz, to też zmiana przekonań i czas kiedy możemy bronić już swojego zdania i swojej zmiany. Jesteśmy w teraz.
  • Utrzymanie – Etap niezwykle ważny, a często zapominany. Zmiana już jest, ale to nie znaczy że nasze strachy, przyzwyczajenia czy wątpliwości nie wracają. Ten etap to konsolidacja trzech poprzednich, potrzebujemy silnego zobowiązania do zmiany, tak silnego jak na etapach kontemplacji i przygotowania które do zmiany doprowadziły. Utrzymanie może trwać od kilku miesięcy a nawet jak w przypadku np uzależnienia od alkoholu czy narkotyków całe życie. Jest to długi i trwały proces i tak jak np ze zmianą pracy zazwyczaj nie ma już powrotu, tak przy zmianie zachowań wymaga naszej nieustannej uwagi.
  • Zakończenie – Stan, w którym zmiana jest już tak zakorzeniona że powrót nie kusi, czy nie przypomina się.  Np któregoś dnia wspomnienie o tym że kiedyś paliliśmy papierosy jawi się jak jakieś inne, nie nasze życie, bo tak dalece odchodzi w niepamięć. Ten etap nie zawsze występuje, czasem pozostajemy na etapie utrzymania całe życie, ale to wcale nie znaczy że nie warto. To czy wprowadzenie zmiany zakończy się na utrzymaniu czy zakończeniu procesu zależy przede wszystkim od rodzaju zmienianego obszaru.

Jeśli właśnie próbujesz coś zmienić, zastanów się na jakim etapie jesteś i co jest potrzebne aby przejść do następnego etapu. A przede wszystkim zaakceptuj, że zmiana to proces, że nic nie dzieje się już i natychmiast i tak jest dobrze i tak ma być. Powodzenia w zmienianiu, jeśli zechcesz spróbować lub masz już jakieś sukcesy na tym polu, daj znać w komentarzach.  

Aga

Teoria etapów zmiany pochodzi z książki – „ZMIANA NA DOBRE: rewolucyjny program zmiany w sześciu stadiach, który pomoże ci przezwyciężyć złe nawyki i nada twojemu życiu właściwy kierunek” JAMES O. PROCHASKA. PH.D., JOHN C. NORCROSS, PH.D., CARLO C. DICLEMENTE, PH.D
Instytut Amity, Warszawa 2008


2 myśli w temacie “Zmiana, etapy zmiany oraz przeszkody i strach w osiąganiu tego czego pragniemy.”

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s